Ayva

• Latince "Cydonia vulgaris" ya da "Cydonia oblonga" olarak anılan ayvanın, adını Girit'teki Cydonia kasabasından aldığı söyleniyor. Türkiye'de yetişen standart ayva çeşitlerinden ekmek ayvası, en lezzetlilerinden biri olarak biliniyor. Meyvesi orta irilikte, eti gevrek ve oldukça sulu olan bu tür, eylül sonlarında olgunlaşmaya başlıyor ve mart ayı ortalarına kadar bolca bulunuyor.

• Meyvesi ufak, üzeri havlı, limon rengindeki etli ve sulu olan limon ayvası ise kasımda olgunlaşıyor, 2-3 ay kadar saklanabiliyor.

• Eskiden hekimler, ayvanın sakinleştirici ve iyileştirici özelliklerinden sözetmiş. Bugün bile Çinliler ve Araplar, ayva çekirdeklerinden elde ettikleri bir merhemi şifa olarak kullanıyorlar.

• Altın sarısı renkli ve hoş kokulu bir meyve olan ayva, alternatif tıpta önemli bir yere sahip... ishale karşı öneriliyor, yapraklarından yapılan ayva çayı uykusuzluğa ve gerginliğe iyi geliyor. Ayva tohumları ise soğuk algınlıklarına ve boğaz hastalıklarına iyi geliyor. Deriye sürülerek yumuşatıcı olarak kullanılan ayvanın sağlımıza olan faydaları bu kadarla da bitmiyor. A ve B vitaminleri yönünden çok zengin olan bu meyvenin bileşimindeki tanin ve kireçli tuzların, akciğer yetersizliğine iyi geldiği ve vereme yararlı olduğu söyleniyor.

• Uzmanlara göre balla yapılan ayva reçeli de midedeki yanmaların giderilmesinde oldukça faydalı. Armut ağacının aşılanmasında anaç olarak yararlanılan ayva ağacının küçük dalları ve yaprakları, bazı yörelerde soğan kabuğu eklenerek yünün doğal boyamasında kullanılıyor. Ayva ağacının bol meyve verdiği yıl, kış mevsimin sert geçeceğine inanılır, çiçek açtığında da 'yaz mevsiminin erken habercisi'dir ayva...

• Mutfak kültürüne baktığımızda, kimi yerde dolması, kimi yerde oturtması yapılıyor. Bazı yöreler mangal külünde közlenen ayva ile nefis tatlar yaratıyor. Ayvanın her çeşit yemeği ve tatlısı, hatta şarabı bile yapılıyor.