Havuç

Dünyanın hemen her yerinde kökleri için yetiştirilen havuç, çiğ ve pişmiş olarak tüketilir. Maydonozgiller familyasından olan havucun anayurdu Afganistan. Buradan dünyaya yayılmış ve çok eskiçağlardan beri Akdeniz çevresinde, 13. yüzyıldan bu yana da Kuzey Avrupa ülkelerinde tarıma alınmış.

• Bütün Kuzey yarıküredeki çayırlarda kendiliğinden yetişen yabani havucun kökleri, bildiğimiz sebzelik havuçlarınki gibi turuncu renkte değil beyaz olur. Üstelik çok daha cılız ve ince dokusu da oldukça sert ve lifsidir.

• Köklerin biçimi, boyutları ve rengi, çeşitten çeşide çok değişir. Bazıları kısa, kalın ve küt uçlu; beyaz, sarı ya da morumsu kırmızı renktedir. Ama en yaygın çeşitlerin kökleri canlı turuncu renkte ve koni biçiminde olur. iyice büyüdüğünde tepe çapı 5 santimetreyi aşan ve aşağıya doğru incelen bu sivri uçlu köklerin uzunluğu 15-30 santimetreyi bulur. Hatta Beypazarı'nda yetiştirilen yerli çeşitlerin konik kökleri, iyice büyümeye bırakıldığında l metre uzunluğa erişebilir. Ama bu kadar uzun köklü havuçların hem topraktan sökülmesi zordur, hem de kökün içindeki öz bölümü sertleşip odunsu bir dokuya dönüştüğü için lezzeti azalır.

• En değerli havuç çeşitleri, silindir biçimindeki kökü 10-15 santimetreden fazla büyümeyen, gevrek dokulu, hafif tatlı, bol sulu ve posası az olanlardır. Rengi ne kadar koyu turuncu olursa, kökün besin değeri de o kadar yüksektir.